POPRZEDNIO
Jest pewien człowiek, Thenardier. Uratował mi życie.
Jeśli go spotkasz, zrób, co w twojej mocy...
Potrzebujemy tylko iskry, a cały Paryż stanie w płomieniach!
Musimy sprawić, że miastem nie da się rządzić!
I bronić tej barykady aż do śmierci!
Niech znajdą tego człowieka, aresztują i postawią przed sądem!
- Gdzie on jest? - Kto?
Jean Valjean.
Przeniesiemy się pod tajny adres.
Jak będzie można nas znaleźć?
Chcesz, by ktoś cię znalazł?
Ukochany Mariuszu, przyjdź, proszę. Albo choć przyślij dziś słowo.
Mam dla ciebie list.
- Wypuść mnie! - Nie mogę! W Paryżu toczą się walki.
Nienawidzę cię!
Odeszła.
Mam list dla numeru siedem.
Ukochana, jestem z przyjaciółmi na barykadach.
Jeśli zginę, to wciąż cię kochając.
NĘDZNICY
W ROLACH GŁÓWNYCH
Synu,
co widziałeś?
To koniec, towarzyszu.
Setki żołnierzy szykują się do ataku.
A większość barykad zniszczona.
SCENARIUSZ
Dobrze się czujesz?
Ja?
Wyśmienicie.
Wszyscy na zewnątrz. Musicie to usłyszeć.
Obudź się!
Obywatele!
REŻYSERIA
To koniec.
Każdy, kto będzie dziś tu walczył, zginie.
Historia nas zapamięta
i pewnego dnia lud zwycięży.
Ale teraz cała paryska armia się szykuje i za godzinę przyjdą po nas.
Niczego dobrego się nie spodziewajcie.
Nie ma nadziei.
Niech tak będzie!
Podnieśmy barykadę i walczmy do ostatniego!
Zastanówcie się!
Niektórzy z was mają żony, mężów, synów, córki.
Wasza bohaterska śmierć im nie pomoże. Będą głodować.
Albo i gorzej.
Odwagą jest żyć.
Dla dobra waszych rodzin.
Enjorlas ma rację.
Żyjcie dalej.
Żonaci, mężatki,
karmiciele rodzin – uściśnijcie nam dłonie i odejdźcie.
Rozkazuję wam.
Błagam was.
Żyj dobrze, towarzyszu.
Budujesz lepszy świat.
My go nie zobaczymy.
Na pewno chcesz tu zostać?
Tak.
Tato?
Dzień dobry, panienko.
- Widziałaś tatę? - Nie.
Panienko, wracaj!
Szykujcie się.
Wracaj!
Zejdź z ulicy!
Mariusz!
Patrzcie!
Szykujcie się!
Trzymajcie się!
Armaty!
Ognia!
Na ziemię!
Nie ruszać się!
Ruszajcie!
Wycofują się!
Obywatelu, Republika ci dziękuje.
Nie wiem, kim jesteś, ale cieszę się, że jesteś z nami.
Towarzysze!
To czarny moment w historii.
Ale i chwalebny.
Nasze poświęcenie przyczyni się do budowy lepszego świata.
Ta barykada to nie tylko bruk i ramy łóżek.
Powstała z nadziei,
ideałów,
miłości do współbraci.
Walczymy za nędzarzy tej ziemi.
Pójdziemy na śmierć z radością!
Niech żyje Republika!
Mariuszu.
Kupiliśmy sobie trochę czasu, ale kończą nam się kule.
Zostawcie to mnie.
Gawrosz!
Wracaj!
Gawroszu, zginiesz.
Uwolnię ciała.
Próbuj znowu.
Celny strzał.
Nie bądź głupcem!
Chodź.
Mamy ich.
To była dobra zabawa.
Biedny malec.
Co powiedział?
Że to była dobra zabawa.
Brać go do środka.
Opatrzyć mu ranę.
Mariuszu, otwórz oczy.
To nasze ostatnie schronienie.
Gdy zdobędą barykadę, będziemy walczyć tutaj.
A co ze szpiegiem policji?
Ostatni, który przeżyje, może mu strzelić w łeb.
Czy to mogę być ja?
Czemu nie?
Jest twój.
Chodźcie, towarzysze.
Więc tak?
Zemścij się.
Nóż jest bardziej w twoim stylu.
Zamknij się.
Jesteś wolny. Idź.
Co to ma być?
Jeśli przeżyję,
co jest mało prawdopodobne,
znajdziesz mnie na Rue de l'Homme-Arme 7.
- Dam się aresztować. - Co robisz?
Nie mam powodu cię zabijać. Idź, nim się rozmyślę.
- Nie wykorzystasz okazji? - A chcesz umrzeć?
To miałoby więcej sensu.
Więc zajmij się tym sam. Idź.
Idź!
Wycofać się!
Courfeyrac!
Chodź!
Tworzymy historię.
Chodź.
Co się dzieje?
Znajdźcie sobie własne trunki.
To bolało!
To ich przywódca.
- Rozstrzelajcie go na miejscu. - Chwila!
Mnie też.
Niech żyje Republika.
Ustawcie się.
Chcecie przepaski na oczy?
Szczam na twoje przepaski.
Cel.
Pal!
24-601.
To przestępca, kłamca i złodziej.
Szumowina!
Złodziej!
To jego wina.
To potwór!
Nienawidzę cię!
Wybacz mi.
Wybacz.
- Zatrzymaj się! - Odejdź!
Wrócił pan.
Nic panu nie jest?
Jak widzisz, Rivette.
Donoszono, że schwytali pana buntownicy.
Ale jestem.
Widział pan tego Valjeana?
Tak.
Jest w areszcie?
Nie.
Uciekł?
Pozwolił mi uciec.
Ma do pana słabość.
Drwisz ze mnie?
Nie.
Wszyscy buntownicy zginęli.
- Znaleziono jego ciało? - Nie wiem.
Więc nadal jest wolny.
Ten drugi, Thenardier, był widziany nad rzeką.
Przez zamieszki wypłynęły wszystkie męty.
Właśnie tam idę.
Pójdzie pan ze mną?
Mamy najlepszych ludzi.
Może dopadniemy całą szajkę.
Doskonale.
Świetna robota.
Pozwoli pan.
Łapy przy sobie.
Proszę mi wybaczyć.
Przepraszam.
Nic ci nie będzie. Nie umieraj.
Mariusz Pontmercy.
Tak się nazywasz.
Jeśli zginę, zanieście moje ciało do dziadka,
pana Gillenormanda na Rue des Filles du Calvaire 6.
Naprawdę wpadłeś w gówno.
Wybacz.
Ale cuchniesz.
Nie wiesz, jak się stąd wydostać.
Nie twoje otoczenie.
Czego chcesz?
Zastanawiam się, co teraz zrobisz?
Jak stąd wyjdziesz?
Nie wiesz. Utknąłeś.
Szkoda.
Nie byliśmy przyjaciółmi, ale mógłbym ci pomóc.
Daj połowę tego, co znalazłeś w jego kieszeniach, a ja otworzę bramę.
Skąd wiesz, że miał cokolwiek w kieszeniach?
Inaczej byś go nie zabijał.
Po połowie?
Dobrze.
Jak otworzysz bramę?
Nie martw się.
To moje terytorium.
Pokaż, co masz.
Pokaż.
To wszystko?
Za tyle poderżnąłeś mu gardło?
To wszystko.
Trzydzieści franków?
Pokaż ręce!
Dziś grabieże się nie opłacają.
Nikt nic nie ma.
Wypuszczę cię. Zabierz ze sobą przyjaciela.
Znajdź linę,
przywiąż duży kamień i go utop.
Lepiej, żeby nie wypłynął.
Chodź!
Idź!
Zniszczyłeś moje życie.
Byłem szanowany, miałem gospodę. Teraz żyję jak szczur!
W ciemnościach!
To on.
Jean Valjean.
Inspektor Javert.
Niech mnie pan zabierze.
Ale proszę mi pomóc
zanieść tego mężczyznę do jego dziadka.
Kto to?
Mariusz Pontmercy.
Jest ranny.
- Chyba martwy. - Nie.
Jeszcze nie.
Pomoże mi pan?
Proszę.
Panie Gillenormand, proszę otworzyć! Policja!
Otwórz! Powiedz panu, że przywieźliśmy zwłoki jego wnuka.
Wnuka?
Boże, to pan Mariusz.
Ostrożnie.
To pan Mariusz!
Ostrożnie.
Dziękuję.
Co oni ci zrobili?
Nie żyje!
Dał się zabić na tych barykadach, żeby mi się sprzeciwić!
Wiedział, że na niego czekam.
Musiałeś łamać starcowi serce?
Czuję puls!
Boże, oby przeżył.
Serge! Nieś go na górę!
Szybko!
Jeszcze jedna prośba.
Proszę pozwolić mi iść do domu.
Na kilka minut.
Potem niech pan ze mną robi, co chce.
Dobrze.
Czy ten młody człowiek
jest twoim przyjacielem?
Jest ci...
drogi?
Przeciwnie.
Jeśli będzie żył,
okradnie mnie
ze szczęścia.
A jednak...
Jesteś szalony?
Nie sądzę.
A pan?
Idź.
Poczekam tu na ciebie.
Ufa mi pan?
Idź.
Wybacz mi.
Teraz go odnajdziesz.
Javert?
Tak, sir?
Przygotowałem zalecenia, jak poprawić skuteczność naszej służby.
Przedstaw je komisarzom.
Dobrze.
Wszystko w porządku?
Nie,
Rivette.
Nic nie jest w porządku.
A więzień Valjean?
Nie jest już więźniem.
Uwolniłem go.
- Dlaczego? - Nie wiem.
To akt łaski?
Akt szaleństwa.
Ten człowiek...
Wszystko, w co wierzyłem...
Wszystko, zgodnie z czym żyłem...
On...
Nieważne.
Oczywiście podam się do dymisji.
Jeden błąd...
O ile to błąd.
- Jeden błąd na tle całej kariery... - Jak mam dalej służyć?
Po tym?
Naraziłem siebie i policję na kompromitację.
Muszę się przewietrzyć.
Pójdę na spacer.
Przedstaw te uwagi prefektowi policji.
Dobranoc, Rivette.
Błagam pana prefekta o rozważenie moich propozycji poprawy naszej służby.
Po pierwsze:
powinniśmy zrezygnować z nakazywania więźniom zdejmowania butów,
gdy czekają na transport do więzienia.
Wielu kaszle po powrocie do cel.
Powstają wydatki na szpital.
Po drugie:
więzień, który zgubi wątek w przędzalni, traci dziesięć sou.
To nadużycie...
Mój drogi chłopiec.
Jak tu trafiłem?
Policjanci cię przynieśli.
Nie policjanci.
Ktoś inny, z barykady.
Uratował mi życie.
Czy oni wszyscy nie żyją?
Ejorlas, Courfeyrac, Grantaire, moi przyjaciele?
Na to wygląda.
Wszystko na marne.
Wróciłeś do mnie, najdroższy chłopcze.
Chcę się ożenić.
Doprawdy?
Słyszałaś, chce się żenić?
To już załatwione.
Jak to?
Powinieneś mieć tę swoją skowroneczkę.
Dowiedziałem się, że to prawdziwy klejnot.
Uwielbia cię.
Dość gadania.
Kozeta się zgodziła,
miłość się zgadza.
Jestem taki szczęśliwy, moje ukochane dziecko.
Ojcze...
Słyszałaś? „Ojcze”.
Jednak mnie kocha.
A teraz dostanie swoją ukochaną.
Czemużby nie?
Mariusz!
- Proszę usiąść. - Dziękuję.
Co ci się stało?
Nieważne.
- Nie wiem, kto mnie tu przyniósł. - Masz szczęście.
Gdybym miał 15 lat mniej, walczyłbym o nią z tobą.
Naprawdę, ojcze?
Nie mogę się w niej zakochać?
Żartuję, panienko. On należy do pani.
To mąż wart swojej ceny.
Pieniądze nieważne.
Dziadek zajmie się wami dwojgiem.
Moja córka ma posag.
650 tysięcy franków.
650 tysięcy?
Są tu.
Ty szczęśliwy diable.
Twoja gołąbeczka jest milionerką.
Tym dwojgu zależy tylko na sobie nawzajem.
Takie prawo młodości.
Pójdę już.
Nie chcę o tym słyszeć.
Jesteśmy teraz rodziną.
- Proszę zostać na obiad. - Nie.
Jednak już pójdę.
Do zobaczenia, Kozeto. Nie musisz teraz wychodzić.
Dobrze, tato.
Do zobaczenia.
Dziękuję.
Co mogę dla pana zrobić?
Niestety, muszę jeszcze siedzieć.
Muszę panu coś powiedzieć.
Jestem byłym skazańcem.
Dwadzieścia lat więzienia.
Uciekłem, zostałem schwytany, znów uciekłem.
Teraz jestem poszukiwany.
Jestem złodziejem.
Okradłem biskupa Digne.
Obrabowałem też dziecko.
- Pan, ojciec Kozety? - Nie jestem jej ojcem.
Była sierotą.
Ja jestem nikim. Wieśniakiem z Faverolles.
Moją pierwszą zbrodnią była kradzież chleba.
Jestem pospolitym przestępcą.
Wiedziałem, że coś w tym jest.
W tawernie zastrzelił pan policjanta.
Po to przyszedł pan na barykadę?
Przyszedłem na barykadę niemal zdecydowany, by zabić pana.
Właśnie tym jestem.
- Co mam teraz o panu myśleć? - Co pan chce.
Chciałem wyznać prawdę i móc zostawić ją i pana
w spokoju.
Nie należę do grona ludzi.
Jestem kimś innym.
- Biedna Kozeta. Kiedy się dowie... - Błagam,
- niech pan jej tego oszczędzi. - Nie może pan o to prosić!
Pewnego dnia
widziała grupę skutych ludzi.
Trudno jej było znieść,
że tacy nikczemnicy w ogóle istnieją.
Tacy jak ja.
Jeśli dochowa pan tajemnicy, po ślubie zniknę z waszego życia.
Zgoda.
Dziękuję.
Do widzenia, baronie Pontmercy.
Życzę szczęśliwego życia.
Tato.
Tak, kochanie?
Jesteś szczęśliwy?
Oczywiście. Cieszę się twoim szczęściem.
Więc czemu się nie uśmiechasz?
Będę za tobą tęsknił.
Nie bądź niemądry.
Miesiąc poślubny szybko minie. Wrócę za sześć tygodni.
Będziemy się ciągle widywali.
SZEŚĆ TYGODNI PÓŹNIEJ
Dziękuję. Cieszę się, że jestem w domu.
Dziękuję.
Powinniśmy najpierw odwiedzić tatę. Chciałby posłuchać o naszej podróży.
Może później.
Proszę pani.
Proszę pana.
Witajcie w domu.
Ktoś do pana. Mówi, że to bardzo ważne.
Czeka w bawialni.
Dobrze.
Dzień dobry, panie baronie.
Co tu robisz?
Chciałem pogratulować z okazji ślubu.
Pani wygląda tak pięknie.
A pamiętam, jak była chudą ulicznicą w Monfermeil.
Thenardier.
To ja.
Ten człowiek jest zły.
Ojciec mnie przed nim uratował, gdy byłam dzieckiem.
Ojciec.
- Coś ci o nim powiem. - Idź na górę. Zajmę się nim.
Czego chcesz?
Mam dla was informacje jeżące włos na głowie.
Jakie?
Chcę coś w zamian.
Chcę robić interesy w La Hoya, w Nowym Świecie.
- Można tam zarobić na niewolnikach. - Jakie masz informacje?
Ten stary, którego nazywa pani ojcem, to złodziej i zabójca.
Nie jest z nim bezpiecznie.
Wiem.
Sam mi powiedział.
Tak?
Więc kogo zabił?
Policjanta, Javerta. Przykro mi, Kozeto.
To nieprawda.
Jak mogłeś w to uwierzyć?
Pani ma rację.
Javert sam się zabił.
Widziałem. Rzucił się z mostu.
Stary zabił młodego chłopaka.
Widziałem go w kanałach, kiedy to zrobił.
Miał wrzucić chłopaka do rzeki.
Jak wyglądał ten chłopak?
Pana wzrostu.
Bo co?
To wszystko nie tak, głupcze.
On ratował ci życie.
To on przyniósł cię do domu.
Uratował mi życie.
Uratował ci życie.
A co ze mną?!
Z tobą?
Przyszedłeś tu zniszczyć człowieka,
a okryłeś go chwałą.
Jesteś kłamcą i durniem.
Ty jesteś złodziejem i mordercą.
Widziałem, co zrobiłeś w ruderze.
Powinieneś gnić w łańcuchach resztę życia.
Wynoś się, nim zmienię zdanie.
Czekaj.
Weź to.
Tysiąc franków?
Uratowałeś mojego ojca pod Waterloo.
Pułkownika?
Baron Pontmercy?
Państwo Pontmercy.
Choć raz w życiu cnota została nagrodzona.
Jestem dozgonnie wdzięczny.
Tato?
Wyjechał.
Nie ma lichtarzy.
Wybacz, że ukrywałem przed tobą prawdę.
Złożyłem obietnicę twojemu ojcu.
Chyba wiem, gdzie on może być.
Tato?
Tato.
To ty.
Przyjechałaś?
Zabrałeś lichtarze.
Pomyślałam, że znajdę cię w Digne.
Uratowałeś mi życie i o tym nie powiedziałeś.
Myślałem, że więcej jej nie zobaczę.
Kozety.
Tato.
Nie jestem godny twojej miłości. Niczyjej.
Nie mów tak.
Wszystko wiem.
Dlaczego uciekłeś?
Tato.
Masz takie zimne ręce.
Bo niedługo umrę.
Nie.
Nie umrzesz.
Nie pozwolę ci.
Wrócisz z nami do domu.
Porwę cię stąd.
Naprawdę mnie kochasz?
Tato.
Jesteś tu jeszcze?
Tak, tato.
Tyle...
chciałem ci powiedzieć.
Nieważne.
Dziękuję ci.
Kochajcie się nawzajem.
WYSTĄPILI
TEKST POLSKI: KAROLINA JASZCZUK